domingo, 17 de junio de 2018

ERLO (1026M) GIPUZKOA (2018 ekinak 3)

Izarraitz mendilerroko puntarik garaiena da berau. Oraingo honetan Aittola gaiñetik (Madarixa-Azkoitia) hasi genuen txangoa, bertan dagoen aparkalekutik aurrez aurre ikusten da Erlo eta alertzez osatutako baso baten barrena pista zabal bat irtetzen da aparkalekutik eta bera jarraituz Zamaleku izeneko leporaino irtetzen zera. Gain honetako larreei jarraituz Xoxoteraino joaten zera gero handikan zuzen zuzen, galbiderik gabe Erlo tontorrera iritxi arte. Oso ibilbide lasaia da eta familian egiteko modukoa. Ibilbide osoan zehar elurzuloak, artzain bordak , landare, hegazti zein ingurune karstikoak izan genituen bide lagun. Behekaldeko argazki hauek dituzue horren lekuko.
Erlo tontorra
Erlo tontorretik hartutako irudiak
Ibilbideari buruzko mapa, deitaile zein xehetasun gehiago hemen sartuta

Xoxote inguruko elurzuloaren irudia. Kupula batez estalita dagoen elurzulo bitxia da, non neguan eroritako elurra biltzen den hilabete beroetan erabiltzeko. Hegoaldera begira dagoen elurzuloa da eta hau da oso egokia elurra kontserbatu ahal izateko.

Erlo bidean zehar artzain txabola dexente ikusi genituen.

Alertzez (Larix) osatutako baso baten barna Erlorako bidean.

Altura hartu aurretik basoan egiten da ibilbide gehiena

Elorri zuriak (Crataegus monogynazoragarriak zeuden.

Hostazuriak (Sorbus aria) ziren beste zuhaitzen artean loretan bilatu genituenak

Lore zuri zuriak irtetzen zaizkio zuhaitz eder honi

San inaxio ren estatua haundi bat dago Xoxoten Azpeiti aldera begira
Landareak

Phyteuma orbiculare

Muki belarra-Pinguicula grandiflora

Erinus alpinus-Siempreniña

Carduus sp

Aquilegia sp-Aguileña

Medicagoo lupina
Xoxotetik Erlo gailurra horrela ikusten da.

Sedum dasphyllum
Sedum dasphyllum;Kasu hontan lorerik gabe
Heliamthenum 
Garoa (Pteridophyta) 
Linaria propinqua
Xoxoten Ernio, Gazume eta Pagoeta mendiak aurrez aurre direla
Erlo tontorrera iritxi aurreko azkenoko malda
Tximeletak
Vanessa cardui
Lasiommata maera
Izki izeneko iturria, basotikan irten eta goiko larreetan sartu bezain segidan aurkituko degu bidearen alboan
Izki iturri aurreko larreak
Hegaztiak
Txepetxa (Troglodytes troglodytes)
Tuntun arrunta (Prunella modularis)

Miru beltza (Milvus migrans)
Pintzana (Fringilla coelebs)

Belatxinga mokohoria (Pyrrhocorax graculus)

Sai arrea (Gyps fulvus)
Erlo gailur ondoraino dagoen pista aprobetxatuz kotxez igotzen dira bertaraino, bai ganadu zaleak zein beraien lagunak. Babestutako ingurunetan horrelako pistak egitearen ondorioak dira horiek.
Erlo kotxerik gabeko gunea zela uste genuen. 


Beste borda batzuk

Xoxote inguruko larreetan ganadu dexente zebilen

Erlo gailurretik ateratako beste irudi batzuk, argazki hauetan ikusten den bezala, eta Euskal herriko beste mendi gehienak bezala hauek ere kareharriz osatuta daude. Pasaia karstikoaren elementu nagusia da barau. Bere ezaugarri nagusi bezala oso arroka sendoa izatea da eta ondorioz arrakaletan hausten da tolestu beharrean.
Erlok bi tontor ditu eta hau ekialdekoa da.

Kareharriz osatutako inguru harritsua nagusitzen da Erlo gailurrean

Liken honen kolorea benetan deigarria zen
Zestoa herri aldera eta ipar ekialdera begira dagoen gurutze haundia da hau
Beste txabola eta antena ugari ere bada gailur inguruan


Barraskiloa (Gasteropodoa..)

viernes, 23 de febrero de 2018

AGIRO (739M) GIPUZKOA (2018 urtarrilak 31)

Agiro mendia igotzeko ibilbidea Aittola gainetik edo Zelai txiki (Lastur-bailara)izeneko borda ingurutik hasi genuen, ibilbide zirkular bat egiteko asmoz, lehen bizi Sesiarte mendia igo genuen eta mendiaren iparraldetikan barrena Agiro aldera jo genuen. Agiro tontorra eta Sesiartekoa Arrateko zanona izenez ezaguna den zakonune batez daude banatuta, non zakonune horretan elur zulo bat aurkitzen den. Ibilbide osoa harri zuloz betea dago. Inguru honetan lapiatza izenez ezaguna den fenomeno bat gertatzen da, non lurrazala, esponja bat bailitz gruyete gazta bat moduan, zuloz beteta dago. Urak denbora luzez, igaduraren poderioz pitzadurak eta kanalak sortuaz gertatzen da fenomeno hau. Beraz, ibilbidea luzea ez bada ere, kontu haundiz eta oso geldi egin beharrekoa da. Behekaldean duzue ibilbideari buruzko xehetasun gehiago.
Agiro tontorrera iristen
Agiro tontorretik hartutako irudiak.
Ibilbideari buruzko mapa, deitaile zein xehetasun gehiago hemen sartuta, goiko grafikoan, ibilbidea 99m tatik irtetzen dela jartzen du bainan ez da ahala. 558m tatik hasten da.  
Hegaztiak
Buztanluzea (Aegithalos caudatus)

Buztanluzea (Aegithalos caudatus)

 Kaskabeltza (Parus major)

  Pinu kaskabeltza (Periparus ater)

  Pinu kaskabeltza (Periparus ater)

 Txantxangorria ( Erithacus rubecula)

 Lehen aipatu bezala, inguru osoa oso harritsua da

Kareharrizko mendi hauetan, lur zorua oso urria izaten da eta bertan edatzen den baso mistoa oso mehatza da, ondorioz bertako zuhaitzak inguru honetara ondo moldatzen direnak izaten dira. Astigar arrunta, elorriak, zuhandorrak, Urritzak eta abar...

 Inguru hain da karstikoa, mendia zuloz beterik dagoela, ondorioz elur sasoi batean, inguruan dagoen Aittola berri baserriko gizaseme bat, mendi buelta bat egiten ari zela leize zulo batera erori zen eta egunetara bertan aurkitu zuten hilik. Goiko argazkikoa bere omenez jarritako monolito bat duzue.

 Agiro gainetikan Andutz mendia aurrez aurre ikusten da.

Korrandu belarra (Celidonia menor)

Gibel belarra-Hepatica nobilis

Goiko hau ere Gibel belarra-Hepatica nobilis da, kolore ezberdina izan arren, espezie berdineko landareak dira.

Liken eder batzuk ikusteko parada ere izan genuen, onddo eta alga batzuen arteko sinbiosi baten bitartez sortutako organismoak dira hauek
 Agiro eta Sesiarte artean dagoen Arrateko zuloan zehar oinez. Inguru honetan Urritza da nagusi
Arrate zuloko elur zuloa
Mihura (Osyris alba)
Goiko argazkian ikusten duzuen bezala, mihura parasito bat bezala itsaste zaie beste zuhaitzei. Hegaztiak hauen fruituak jan ondoren beste zuhaitzetara hegan jutean, kaka egin ondoren hazia beste zuhaitzetan itsatsita geratzen da eta horrela zuhaitzez zuhaitz pasatzen joaten da.
 Sesiarte gainean Agiro mendia aurrez aurre degula
Agiña (Taxus baccata)
 Sesiarte tontorrean ere Urritz zuhaitza da nagusi
Sesiarte mendi tontorreko beste irudi bat
Agiro tontorrerako bidean harri multzo haundiekin egiten da topo
 Egin genuen ibilbidea hain da gorabeheratsua askotan ahuntza bezala ibili behar izan genuela.
Zeharkaldian aurrera egin ahala Agiro tontorrera iristen. Goiko irudian ikusten den bezala, ingurua oso harritsua da.

Agiro tontorrera iristeko azken txanpan

Lastur aldetikan begiratuta Horrela ikusten da mendi tontorra

 Ibilbidea hasi ginen lekua da hau. Zelai txiki izena du leku honek

 Ibilbidearen hasieran, Zelai txiki inguruan Sesiarte mendia aurrez aurre degula

 Tonrorretik begiratzean oso bista ederrak daude. Itziar eta Lastur dira aurrekaldean ikusten diren parajeak.

 Gailurra egin ondoren pozikan

Lastur bailara, atzean Agiro mendia dela